Çin Apple fabrikasında 15 yaşındaki çocuk işçi yaşamını yitirdi

Apple’ın ortak çalıştığı üretim tesislerindeki kötü çalışma şartları nedeniyle 15 yaşındaki bir çocuğun ölmesi şirketin başını derde sokacağa benziyor.
 
Apple’ın iPhone ve iPad’lerinin üretimini üstlenen Foxconn’la ilgili bugüne dek birçok olumsuz haber yapıldı. Bu haberlerin çoğunluğu ise fabrikanın kötü çalışma şartları ve işçilerin intihar edecek dereceye varan ruh halleriyle ilgiliydi. Bu kez de Apple’ın Çin’deki bir diğer tedarikçisi olan Tayvanlı Pegatron okların hedefi oldu. iPhone 5C’nin üretildiği fabrikada meydana gelen bazı ölüm vakalarını açıklamaktan çekinen Pegatron, son olarak ekim ayında hayatını kaybeden 15 yaşındaki Shi Zhaokun nedeniyle zor günler geçiriyor.
 
Zatürre teşhisiyle kaldırıldığı hastanede yaşam mücadelesini kaybeden Zhaokun’un ölümünün ardından şirketin sözcüsü yaptığı açıklamada ‘Biz işçilerin çalışma şartları üzerinde dikkatlice çalışıyoruz’ demekle yetinirken, fabrika yetkilileri de tesislerde herhangi bir problemin olmadığı konusunda hem fikir görünüyor.
 
New York merkezli China Labor Watch’ın yayınladığı rapora göre ise zatürre nedeniyle yaşamını yitiren Zhaokun’un her gün 12 saat çalıştığı, 3 ayda bir vardiya değişikliğine gittiği ve bayram günlerinde bile çalışmak zorunda kaldığını kaydetti.
 
Çin iş kanununa göre 16 yaşın altındaki kişilerin çalışması yasak; ancak Zhaokun’un yaşını küçük göstererek fabrikaya girebildiği düşünülüyor.
 
Tüm bu gelişmelerin ardından Apple’dan bir açıklama ise henüz gelmiş değil.

 
Çin’de iPhone’ların üretimini yapan fabrikalardan biri olan Pegatron’da 4 işçi hayatını kaybetti. Wall Street Journal’ın aktardığı bilgilere göre hayatını kaybeden işçilerden biri olan Shi Zhaokun,  sadece 15 yaşında. İşe girerken yaşını 20 gösteren Shi Zhaokun, yakalandığı zatürre sonucu hayatını kaybetti.

Pegatron ve Apple‘ın ortak yürüttüğü araştırma sonucunda ölümlerin iş şartılarıyla  alakalı olmadığı sonucuna vardı. Ancak her ne kadar sonuç böyle gözükse de, Çin’de bulunan fabrikaların zor çalışma şartları ve düşük ücretleri sebebiyle Apple sıkça eleştiriliyor. Günlük 12 saati bulun çalışma saatleri, birçok çalışanın güçsüz düşmesine sebep oluyor.

Olay sonrası Pegatron şirketi 15 yaşındaki gencin ailesine 15.000$ önerdi ancak aile bu teklifi geri çevirdi. Aile büyük ihtimalle yaşı tutmadığı halde işçi çalıştırmaktan dolayı şirketi mahkemeye verecek.

 
Dünya devlerinin köle işçi merkezine dönen Çin bununla çalkalanıyor. Apple'ın fabrikasında çalıştırdığı çocuk öldü. Skandal bu ölümle ortaya çıktı. 

Apple'ın yeni akıllı telefonu İphone 5c üretimi yapan Çindeki Pegatron fabrikasında çalışan 15 yaşındaki işçinin ölümü gündeme bomba gibi düştü. 

SAHTE BELGEYLE 20 YAPTILAR

18 yaşın altındaki çalışan günde 12 saatten 6 hafta çalışmasından sonra zatürreden ölmesi Çindeki çalışma koşulları açısından kırmızı alarm niteliğini taşıyor. 

Aslen 15 yaşında olan fakat çalışma koşulları için yaşı 20 olarak gösterilen çalışanın 1 ay boyunca aralıksız çalışma saatleri sonrası İphone fabrikasında ölmesi büyük yankı uyandırdı.

Shi Zhaokun'un Tayvanlı üretim şirketi Pegatron tarafından istihdam edildiği iddia edildi. Fakat ölen işçinin ailesi yoğun çalışma saatlerin çocuklarının tedavi olmadığını ve 9 Ekimde hastaneye kontrole gittiği ve birkaç gün sonrasında öldüğü haberi açıklandı.

Ölen çocuğun babası oğlunun ilk hafta 79 saat ikinci hafta 77 saat ve üçüncü hafta 75 saat çalıştırıldığını iddia etti.

Pegatron firması genç isçinin ölümünden çalışma saatlerinin sorumlu olmadığını savunurken birkaç ay önce 2 gencin daha ölmesi dikkatlerden kaçmadı. 

Çin kanuna göre genç çalışanın çalışabilecek yaşta olmadığı açıklandı. Çindeki iş hakları sorumluları son yaşananla birlikte Pegatron ve Foxconn'da yaşanan 5 ölümün çalışma saatlerin fazlalığından sorumlu tuttu.

Apple'ın iPhone ve iPad ürünlerini Çin'de üreten fabrikalarda çalışma koşullarına ilişkin "önemli sorunlar" tespit edildi. Bunun üzerine Apple Apple, Amerika Adil Emek Derneği (FLA)'ne başvurarak kendisi için üretimde bulunan Foxconn ve Pegatron adlı şirketlerin çalışma koşullarına dair bir inceleme yapılmasını istedi. 

 
Çin’de onlarca işçi intihar etti. Ağır çalışma koşulları haberlerin açıklamalarına yazılan en önemli not. Ayakta 12-13 saat çalışıldığına, günde 10’ar dakikadan birkaç kez verilen molalar dışında 6 gün hiç durmaksızın çalışıyorlar. Sonrası bunalım. Ve bir gün fabrikanın yatakhanesinden, kiraladıkları dairelerden kendilerini aşağı atıyorlar. Konuyu www.manset.at olarak birkaç kez haberleştirmiştik.
 
Ancak 15 yaşında zatürreden ölünce artık Apple bile kulak tıkayamadı ve incelemek üzere ABD’den bağımsız doktorlar gönderdiğini açıkladı bugün… Son ölüm çok acı. Sağlık durumu 4 Eylül’de iyi olan çocuk işçi (ismi verilmemiş) 9 Aralık’ta hastanede zatürreden öldüğünü bildiriyor China İşçi İzleme Örgütü. Apple tedarikçisinde 15 yaş mesleki ahlak kurallarına göre minimum çalışma yaşıymış… Anlayacağınız durum onlar için normal.