(14) Kauçuk halı, çalışma eldiveni ve izole sehpa iş cinayetinden sonra yerleştirildi

İstanbul’da bakımını yaptığı trafonun patlaması sonucu yaşamını yitiren Serman Elektrik AŞ İşçisi Sedat Yeşilköy’ün ölümüne ilişkin dava mahkemece kabul edildi. İddianamede yer alan bilirkişi raporuna göre Serman Elektrik tehlikeli işlerde çalışma belgesine sahip olmadığı halde işçileri bu işlerde görevlendirdi, trafonun sahibi Özpınar Plastik belgelere bakmaksızın ve gerekli önlemleri almaksızın bu işi Serman Elektrik’e yaptırdı, çalışma esnasında bulundurulması gereken kauçuk halı, kauçuk çalışma eldiveni ve izole sehpa ise Yeşilköy’ün ölümünden sonra olay yerine yerleştirildi.

Davanın ilk duruşması 4 Aralık’ta Bakırköy 8. Asliye Ceza Mahkemesinde saat 10.15’te görülecek. Davada asli sorumlu olarak Serman Elektrik AŞ Patronu Şeref Serman, tali kusurlu olarak da Özpınar Plastik Fabrikası Patronu Mehmet Yılmazer ile trafo bakımı için Serman Elektrik tarafından Yeşilköy’le birlikte gönderilen Hüseyin Tilki ve Oğuz Yıldırmaz taksirle insan öldürme suçundan yargılanacak.

Davayla ilgili mahkemenin kabul ettiği iddianamede, Yeşilköy’ün 16 Ocak 2019 tarihinde Oğuz Yıldırmaz ve Hüseyin Tilki ile birlikte Bahçelievler Çobançeşme Mahallesi’nde Mehmet Yılmazer’in sahibi olduğu Özpınar Plastik’te bulunan trafo merkezinin bakımını yapmak üzere görevlendirildiği belirtildi.

BEYİN KANAMASI VE KOMPLİKASYONLAR
İddianamede olay günü yaşananlar şöyle aktarıldı: “Yeşilköy’ün enerjisi tamamen kesilmemiş ve izole edilmemiş trafo koruma hücresindeki kesiciyi ve ayırıcıyı açarak enerjisiz bıraktığı, trafoda test ölçüm ve bakım temizlik çalışmasını tamamladıktan sonra izole edilmemiş ve üst kontakları enerjili durumda bulunan ayırıcının olduğu trafo koruma hücre içindeki teçhizatın kontaklarına rutubet etkilerini önleyici sprey sıkmaya başladığı, spreydeki itici gazın hücrenin üst kısmında yer alan ayırıcının giriş uçlarındaki yüksek gerilimle karşılaşması sonucu oluşan güçlü elektrik arkı ve basınç etkisine maruz kalarak hücre dışına düştüğü ve kafasını taş zemine çarptığı, şüphelilerden Oğuz Yıldırmaz ve Hüseyin Tilki ile birlikte çalıştığı onların da yardımıyla hastaneye kaldırıldığı ancak, alınan otopsi raporuna göre; vücudunda üçüncü dereceden yanık alanların oluştuğu, ölümünün künt kafa travmasına bağlı kafatası kırıklarıyla birlikte beyin kanaması, beyin doku hasarı ve gelişen komplikasyonlar sonucu meydana geldiği anlaşılmıştır.”

KURALA UYULMADAN ÇALIŞTIRILDI
İddianamede bilirkişi raporundaki tespitler de aktarıldı: “Yüksek gerilim bulunan işyerinin ‘Kuvvetli Akım Elektrik Tesisleri Yönetmeliği’ hükümlerine göre işletme ve bakım sorumlusu olarak bir elektrik mühendisi ile sözleşme yapmak zorunluluğu bulunduğu, bu nedenle Özpınar Plastik firması ile sorumlu Oğuz Yıldırmaz olmak kaydıyla Serman Elektrik firması ile işletme ve bakım sorumluluğu sözleşmesinin 2019 yılı için yapılmadığı, ölen Sedat Yeşilköy’ün gerekli yasal eğitimleri aldığı ancak, bakım ve onarım sırasında yüksek gerilimli hücrelerin enerjisi kesilmeden ve izole edilmeden asla işlem yapılamayacağı kuralına uyulmadığı gibi, çalışma esnasında kullanılmak amacıyla bulundurulması gereken kauçuk halı, kauçuk çalışma eldiveni ve izole sehpanın bulunmadığı, bu malzemelerin kazadan sonra konulduğu, Sedat Yeşilköy’ün incelenen özlük dosyasından işe uygun kişisel koruma donanımlarını aldığı fakat işyerine getirilmediği, tanık anlatımları ile de doğrulandığı gibi eldiven takmadığı ve kafasında baret de bulunmadığı görülmektedir.”

‘AZ TEHLİKELİ İŞLER’DE YETKİLİ
Bakım ve onarım işinin fabrika iş sağlığı ve güvenliği uzmanı ve işletme sorumlusu tarafından koordineli yürütülmesi gerektiğine vurgu yapılan iddianamede, “Hazırlanmış risk analiz raporuna göre bakım elemanlarının tüm belgelerinin Serman Elektrik’ten istenmiş olması ve bakım yapmaya yetkili oldukları görüldükten sonra sözleşme yapılması gerektiği ancak, Serman Elektrik firmasının bina projelerine yönelik mühendislik ve danışmanlık faaliyetleri yani ‘az tehlikeli işler’ alanında yetkili olmasına rağmen yapılan işin ‘tehlikeli işler’ sınıfında olması nedeniyle böyle bir bakım ve onarım işini yapmaması gerektiği de tespit edilmiştir” dendi.

ASLİ KUSURLU SERMAN ELEKTRİK
Patronların alınması gereken her türlü tedbiri almakla yükümlü tutulduğu hatırlatılan iddianamede, işyeri dışından uzman kişi veya kuruluşlardan hizmet alınmasının patronun sorumluluklarını kaldırmayacağı ifade edildi.

Az tehlikeli işler yapmasına rağmen tehlikeli işler kodunda faaliyet yürüten Serman Elektrik AŞ patronu Şeref Serman’ın asli kusurlu, Özpınar Plastik Patronu Mehmet Yılmazer, Serman Elektrik firmasında elektrik mühendisi olarak görevli olan ve Yeşilköy’ün yanında sorumlu olarak duran Oğuz Yıldırmaz ile tespit edilen aksaklıklara ve eksik malzemelere rağmen çalışmaya devam eden muhtemel elektrik arkının, çarpmanın ve kaçağın olma ihtimalini göz ardı eden Elektrik Teknisyeni Hüseyin Tilki’nin tali kusurlu bulunduğu bildirildi. İddianamede yaşamını yitiren Yeşilköy’ün de uygun kişisel güvenlik donanımlarını almasına ve mesleki tecrübesine rağmen başta eldiven ve baret takmaksızın çalışmaya devam etmesi nedeniyle tali kusurlu bulunduğu ileri sürüldü. İddianamede şüphelilerin taksirle ölüme neden olma suçundan cezalandırılmaları istendi.

AVUKAT AHMET ERGİN: CEZA YETERSİZ, HUKUKİ TASNİF DOĞRU YAPILMADI
Yeşilköy’ün ailesinin Avukatı Ahmet Ergin, iddianamenin olumlu yönleri bulunmakla birlikte yetersiz olduğunu bildirdi.

Savcılığın iddianamesinin iş cinayetlerindeki anlaşın devam ettiğini gösterdiğine dikkat çeken Ergin, “Özellikle bilirkişi raporu ile tespit edilen ‘ihmalleri’, hukuksuzlukları tekrarlaması ve dikkate alması, sadece çalışan sorumluların değil 2 işverenin de sanık olarak yargılanması bakımından olumlu olmakla birlikte, Sedat Yeşilköy’ün ölümüne neden olan olayı basit bir kazadan ibaret görmesi bakımından oldukça yetersizdir” dedi.

İddianamede denetleme görevini yerine getirmeyen kamu kurumları ve BEDAŞ’ın rolü ve sorumluluğunun irdelenmemesini de eleştiren Ergin, şöyle devam etti: “Neden böyle düşünüyoruz? Çünkü az tehlikeli işler sınıfında faaliyet göstermesi gereken Sedat’ın işvereni Serman Elektrik, tehlikeli işleri yapmaktadır ve ölümle sonuçlanan iş kazası tehlikeli bir iş sırasında yaşanmıştır. Sedat’ın yaptığı iş sırasında kullanılması zorunluluk olan koruyucu ekipmanlar (kauçuk halı, kauçuk çalışma eldiveni ve izole sehpa), ölümden sonra olay yerine yerleştirilmiştir. Sadece şu iki husus dahi Sedat’ın ölümünün basit bir iş kazası olarak geçiştirilemeyeceğini, bir cinayetle karşı karşıya olduğumuzu; olayın hukuki vasıflandırmasının da taksir (kaza) olamayacağını, bilinçli taksiri de aşacak şekilde olası kastın söz konusu olduğunu göstermektedir.”

Türkiye’de bir yıl içinde 2 bin işçinin iş cinayetlerinde yaşamını yitirdiğini hatırlatan Avukat Ahmet Ergin, “İş cinayetlerinin gerçek sorumlusu olan işverenler başta olmak üzere tüm sorumlulara gerçekten caydırıcı cezalar verilmesi gerekmektedir. İşçi sınıfının örgütlenmesi, eğitim, denetim vb. gibi başka etkenlerle birlikte caydırıcı cezalar verilmesi de cinayetlerin azalmasına katkıda bulunacaktır. İş cinayetleri nedeniyle ceza vermekten imtina eder şekilde, paraya çevirme ve erteleme ile sonuçlanan yargılama pratiği caydırıcılıktan uzaktır ve daha fazla kâr hırsı ile binlerce canın yitirilmesine vesile olmaktadır” diye konuştu.

Görkem Kınacı / Evrensel